Bloeddruk en het `wittejassenfenomeen'

Het gunstig effect van de behandeling van hoge bloeddruk hypertensie) staat buiten kijf. Maar behandeling van hoge hypertensie, terwijl er geen sprake van is, leidt tot bijwerkingen en een toegenomen kans op vallen, terwijl de medicijnen niet nodig zijn. Wat is er aan de hand? Als we bij de huisarts komen en de bloeddruk wordt bij ons opgenomen, is de kans aanwezig dat deze een te hoge bloeddruk meet. We zijn wat nerveus en gespannen en de omgeving bij de huisarts gaat nog wel, maar zeker als de bloeddruk wordt opgenomen in het ziekenhuis met al die witte jassen om ons heen, kan de bloeddrukmeting een aantal mm's Hg hoger uitpakken, waardoor we in de zone van hypertensie belanden. Het zal niet de eerste keer zijn dat we in zo'n situatie naar huis gaan met een recept voor hoge bloeddruk op zak.

Hadden we de bloeddruk zelf thuis gemeten of hadden we een meetapparaat (24-uursmeting) meegekregen die in de vertrouwde omgeving van thuis regelmatig met tussenpozen de bloeddruk meet, dan zal die hogere waarde bij de huisarts of in het ziekenhuis vast lager uitpakken en weer dalen tot in de veilige zone.

Het meten van een te hoge bloeddruk door het wittejassenfenomeen is geen zeldzaamheid. Het zou bij zo'n 25% van de mensen voorkomen en bij ouderen komt het nog meer voor. Soms gaat het meten op zich ook niet altijd goed, want voor de meting moeten we even rustig kunnen zitten en geen drukte aan ons hoofd hebben. De praktijk is echter weerbarstiger. We zitten in de wachtkamer met spanning te wachten tot de huisarts ons binnenroept en de meting vindt al gauw plaats en vaak blijft het bij één meting. Eigenlijk moeten we meerdere metingen hebben waarvan het gemiddelde betrouwbaarder is dan één meting.

Als we zelf de meting doen, heeft dat absoluut een toegevoegde waarde. Daarover heb ik een stukje geschreven, wat u hier kunt lezen. Maar als we helemaal geen zin hebben om het zelf te doen en er alleen maar nerveus en gespannen van worden, dan moeten we het gewoon niet doen, want dan lopen we door onze eigen stress kans op het wittejassenfenomeen, terwijl er geen witte jas te bekennen is.