Het `pootje' van jicht

In 2600 voor Christus maakten de oude Egyptenaren al melding van podagra: jicht in de grote teen. Omdat jicht vooral leek voor te komen bij welgestelde mensen, die een rijke dis hadden van vlees en rode wijn, werd het ook wel de `rijkeluis ziekte' genoemd. De verklaring daarvoor was dat urinezuur, de boosdoener bij jicht, een afbraakproduct van purine is en dat komt veel voor in vlees en rode wijn. Vraag blijft waarom rijke vrouwen geen of nauwelijks jicht kregen en als ze het krijgen dan is het vooral na de menopauze. Jicht blijkt vooral een mannenziekte te zijn (man/vrouw 10:1) en treft vooral mannen in de leeftijd tussen de 40 en 60 jaar. Hiermee wordt de indruk gewekt dat jicht wellicht op oudere leeftijd minder vaak voorkomt. Dat is niet zo. Jicht is de meest voorkomende gewrichtsontsteking (artritis) bij ouderen. In tegenstelling tot wat boven beschreven is dat vrouwen de dans om jicht te krijgen ontspringen, gaat dit op latere leeftijd niet meer op: jicht treft dan in bijna gelijke mate mannen en vrouwen. 
Jicht is een gevolg van te veel urinezuur dat zich als uraatkristallen vastzet in de gewrichten en tot hevige pijn leidt. In meer dan de helft van de gevallen begint jicht in de grote teen, podagra genoemd, wat voetjicht of `pootje' betekent. Verschillende gewrichten kunnen worden getroffen, maar bij senioren gaat het vaak om één gewricht.

Om de acute aanval van jicht te bestrijden kunnen medicijnen als NSAID's (voorbeelden ibuprofen en diclofenac) en prednison worden ingezet en mocht dat onvoldoende werken dan wordt colchicine gegeven. Het bezwaar van dit middel is dat het nogal wat bijwerkingen heeft. Ook een prednisoninjectie in het pijnlijke gewricht kan een oplossing zijn. Maar is iemand bekend met jicht, dan wordt een onderhoudsbehandeling met urinezuurverlagende middelen toegepast, zodat jichtaanvallen worden voorkómen. Een voorbeeld is allopurinol, Dit medicijn zorgt ervoor dat de afbraak van purine tot urinezuur wordt verminderd. Mocht iemand allergisch zijn voor dit middel, dan wordt voor een ander urinezuurverlagend middel gekozen, te weten benzbromaron (Desuric).