Is de waarde van BMI bij ouderen net iets anders?

De BMI klinkt waarschijnlijk bekend in de oren, maar wat is het precies? Het is een maat voor gezond gewicht en te lage of hoge gewichten. Onderstaand is een tabel waar we dat kunnen zien.

Onder de 18,5:    Ondergewicht
18,5 - 25:    Normaal gewicht
25 - 30:    Overgewicht
30 - 40:    Ernstig overgewicht
Meer dan 40:    Morbide obesitas

Soms lijkt het BMI wel heilig: alsof dat de enig bepalende maat is. Maar de praktijk is weerbarstiger. Zo worden veel spiermassa's en vetpercentages niet echt in de berekening opgenomen. Om de vetmassa in kaart te brengen wordt vaak de middelomtrek gemeten, maar dat is alleen onderzocht bij mensen tot 60 jaar oud, zodat we niet goed weten hoe we dat moeten interpreteren bij mensen boven die leeftijd.

Maar ook de BMI kan niet zomaar toegepast worden bij bijvoorbeeld 70-jarigen. Als je dat wel doet en je gaat op basis van overgewicht volgens de gemeten BMI aan de `afvalslag', dan kun je misschien wel calorieŽn kwijtraken, maar ook spiermassa en dat neemt ook al af met het ouder worden. Het kind wordt zo met het badwater weggegooid. Daarnaast is de vraag hoeveel vet je moet kwijtraken. Op grond van de BMI weet je niet hoeveel te veel vet je hebt en de middelomtrek geeft daar op oudere leeftijd ook niet altijd afdoende antwoord op. Bovendien is de vraag of je wel drastisch moet afvallen als ouder bent dat 70 of 75 jaar. Een licht overgewicht zou bij ouderen juist beschermend kunnen werken, vooral bij chronische ziektes.

Wat ik al schreef in het stukje Afvallen vermindert de kans op een beroerte, is om in overleg met de huisarts of andere deskundigen een afvaltraject te starten. Het zal dan meestal wel gaan om flink overgewicht. Als we een licht overgewicht hebben, zullen we vast zelf wel weten wat we moeten doen. Daarbij kan ook gebruik gemaakt worden van de BMI om toch een indruk te krijgen waar we globaal met ons gewicht zitten.

Waarvoor is BMI een afkorting? Voor Body Mass Index. Adolphe Quetelet heeft het bedacht en daarom wordt de BMI ook wel quetelet index genoemd. Op internet wordt meteen aan de hand van ons gewicht en lengte de BMI bepaald. Willen we het zelf uitrekenen, dan moeten we het gewicht (zeg maar mijn gewicht van 87 kg) delen door het kwadraat van mijn lengte (dus 1,76 x 1,76 = 3,1), dus 87:3,1 = 28,1. Dus overgewicht en is er werk aan de winkel. Wel mag ik er gezien mijn leeftijd 0,7 van aftrekken en dan wordt het dus 27,4. Vrouwen van boven de 70 jaar mogen van hun BMI-score er 1,6 van aftrekken.